Nowe spojrzenie na literaturę

Czy współcześnie można mówić o czymś takim jak książka? Jak pisarze wyobrażali sobie książkę przyszłości? Jak czytać literaturę cyfrową? Czy literaturę można jeść i się w nią ubierać?

Między innymi na te pytania postaramy się odpowiedzieć w trakcie kursu popularnonaukowego, na który zapraszają Koło Literackie Anafora oraz Częstochowski Kolektyw Twórczy WyTwórnia.

Lista tematów i spotkań znajduje się poniżej.

Co to za kurs?

Literatura stanowi dość dużą część kultury, z którą mamy (i powinniśmy mieć) do czynienia na co dzień. Rozwijająca się technologia, a także nowe media, wkraczające w naszą codzienność zmieniają nie tylko nasze przyzwyczajenia oraz sposób pracy czy myślenia, wpływają również na literaturę. Właściwie od wielu dekad (nawet w czasach „przedcyfrowych”) literatura ulegała technologicznym wpływom z zewnątrz. Pojawienie się radia, kina, następnie telewizji, komputera i Internetu spowodowało, że nie tylko czytamy inaczej, ale również mamy okazję do obcowania z zupełnie innymi formami dzieł literackich oraz okołoliterackich.

Niniejszy kurs popularnonaukowy (cykl prelekcji i dyskusji) będzie więc szansą na spojrzenie na literaturę na nowo, na tę jej cześć, która jest niezauważalna, przyjmowana za oczywistość lub odrzucana, traktowana za zbyt eksperymentalną, hermetyczną i wrogą względem kultury słowa. Nowe spojrzenie na literaturę pozwoli przyjrzeć się przykładom, o których nie wiedzieliśmy bądź wiedzieliśmy niewiele. Pozwoli to na wyłowienie intrygujących, a nierzadko dziwnych przypadków. Będzie też sprzyjało zastanowieniu się nad wieloma, zasadniczo jeszcze nie rozstrzygniętymi na polu literaturoznawstwa zagadnieniami i problemami. Dzięki temu cyklowi dowiemy się tak naprawdę, czego jeszcze nie wiemy o literaturze oraz jakie tajemnice przed nami skrywa.

Jak to będzie wyglądało?

Spotkania będą odbywały się raz w miesiącu, w ustalonym wcześniej terminie, w Ośrodku Promocji Kultury „Gaude Mater”. Przewiduje się pięć (lub sześć) spotkań, od marca do sierpnia 2017 roku. Na początku każdego będzie krótka, około trzydziestominutową prelekcja z elementami prezentacji, następnie zebrani uczestnicy mogą wziąć udział w dyskusji, aby dopytać o interesujące ich zagadnienia, lub poruszyć ważne tematy. Wstęp jest wolny, a kurs jest bezpłatny. Cały cykl kończy się spotkaniem podsumowującym, na którym zostaje oceniony cały kurs. Zainteresowani i aktywni uczestnicy (obecność na przynajmniej trzech spotkaniach) będą mogli otrzymać certyfikat takiego kursu, potwierdzający udział, sygnowany przez Koło Literackie.

Wśród zaplanowanych wydarzeń są następująco zatytułowane: Nowa historia książki – od manuskryptu do hipertekstu, Książka przyszłości, przyszłość książki, Kim jest człowiek wobec nowoczesnej literatury?, Literatura cyfrowa – jak ją czytać?, Czy to literatura jeszcze czy już coś innego?

Kto prowadzi?

Prowadzącym kurs będzie Michał Wilk, przewodniczący Koła Literackiego Anafora, wydawca i redaktor naczelny wortalu czeKultura.pl, absolwent studiów filologicznych o specjalności dziennikarskiej, obecnie uczestnik studiów doktoranckich z zakresu literaturoznawstwa w Zakładzie Teorii Literatury Instytutu Filologii Polskiej Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie, interesujący się literaturą cyfrową oraz nowymi mediami. Ponadto członek Częstochowskiego Kolektywu Twórczego WyTwórnia, współorganizator Festiwalu Dekonstrukcji Słowa Czytaj!, koordynator ds. promocji i mediów 13. Nocy Kulturalnej. W 2016 roku otrzymał Stypendium Artystyczne Prezydenta Miasta Częstochowy w dziedzinie upowszechnianie kultury.

Więcej szczegółów (w tym materiały prasowe) u prowadzącego kurs, pod adresem mejlowym: michaljjwilk@gmail.com

Szkic programowy

(5 spotkań + spotkania organizacyjne i podsumowujące)

Nowa historia książki – od manuskryptu do hipertekstu
Historia idei książki. Przemiana formy książki (remediacje i transfiguracje). Zmiany podejścia do książki, pisania, czytania, wydawania i dystrybucji książki. Jak to jest i było z tymi książkami? Cz współcześnie można mówić o czymś takim, jak książka? Jak wyglądało to na przestrzeni dziejów?

Książka przyszłości, przyszłość książki
Jak pisarze (i nie tylko, bo również myśliciele, wynalazcy) wyobrażali sobie literaturę przyszłości? Wizje dotyczące tego, co stanie się z tekstem, książką, literaturą, słowem w (dalekiej lub niedalekiej) przyszłości na przestrzeni dziejów (od starożytności po współczesność). Jak może wyglądać książka jutra? Głównie przyjmuje się perspektywę współczesności, w większej części literaturę fantastyczną.

Kim jest człowiek wobec nowoczesnej literatury?
Spojrzenie na osobę odbiorcy (przede wszystkim), choć także autora tekstu wobec literatury nowoczesnej, głównie cyfrowej, nowomedialnej oraz projektów z pogranicza literatury, sztuki (designu), mediów. Spojrzenie uzupełnione o perspektywę posthumanistyczną.

Literatura cyfrowa – jak ją czytać?
Sposoby czytania (pytanie: czy to tylko czytanie, czy coś więcej?) literatury elektronicznej. Problemy i wyzwania związane z taką literaturą. Jak dotrzeć do takiej literatury, gdzie szukać, co można i warto czytać? Jak poradzić sobie z hermetycznością niektórych utworów.

Czy to literatura jeszcze czy już coś innego?
Spojrzenie na wszelkiego rodzaju hybrydy, realizacje nietypowe, zjawiska okołoliterackie, quasiliterackie. Co ma wspólnego literatura z (nowymi) mediami, sztuką i nowymi technologiami? Czy literaturę można jeść lub ubierać się w nią?

Koło Literackie Anafora
Częstochowski Kolektyw Twórczy WyTwórnia
kontakt: michaljjwilk@gmail.com